Netspar Podcast Pensioen & Wetenschap

Deelnemers kunnen nogal wat keuzes maken bij de invulling van hun pensioen. Hoe kunnen wetenschappelijke inzichten helpen om ze op een adequate manier geautomatiseerd te begeleiden bij deze keuzes? En wat zijn daarbij de ethische afwegingen? In deze aflevering gaat Saskia ter Ellen hierover in gesprek met Minou van der Werf en Yuri Leysner.

Minou van der Werf is senior onderzoeker en projectmanager bij het Brightlands Institute for Smart Society (BISS) van de Universiteit Maastricht. Ze vertelt in de podcast dat ethische uitdagingen vaak ondergesneeuwd zijn. Daarbij is het niet alleen belangrijk om na te denken over wat mogelijk is, maar ook over wat wenselijk is.

Yuri Leysner is Group Digital Officer bij pensioenuitvoerder APG. Hij geeft aan dat het lastige bij ethiek is dat iets niet altijd goed of fout is. De waarde zit juist in het gesprek met de juiste mensen. Als je een bepaald product bespreekt in een bredere context, dan kun je achter zaken komen waar je geen rekening mee houdt.

Luister naar dit gesprek over onderzoek naar ‘holistisch’ geautomatiseerd financieel advies en de raakvlakken met keuzebegeleiding. Daarbij gaan Van der Werf en Leysner onder meer in op de ethische overwegingen wanneer je hiermee aan de slag gaat. Ook bespreken ze het belang van een definitie van goed geautomatiseerd advies of goede geautomatiseerde begeleiding.

Verder lezen

• Netspar Design paper 236: Uitdagingen bij geautomatiseerd financieel advies: Definitie en ethische afwegingen van Robert Gianni, Minou van der Werf, Lisa Brüggen, Darian Meacham, Jens Hogreve, Thomas Post en Jonas Heller
• Uitgebreide uitleg over keuzebegeleiding op het informatieplatform Werken aan ons pensioen
• Het dossier keuzebegeleiding op de website van Netspar

In 2005 is Netspar opgericht als academisch kennisnetwerk rond pensioenen en vergrijzing. In dit netwerk participeren onderzoekers uit alle Nederlandse universiteiten. De initiatiefnemers waren Theo Nijman en Lans Bovenberg, die kort daarvoor de NWO-Spinozapremie had gewonnen. Netspar heeft zich sindsdien ontwikkeld tot een invloedrijke bron van kennis rond pensioenen.

In deze aflevering twee prominente stemmen uit het debat van de afgelopen decennia. Dit debat heeft geleid tot de nieuwe pensioenwet, de Wet toekomst pensioenen (Wtp). We spreken met Peter Gortzak en Theo Nijman. Gortzak is voormalig vicevoorzitter bij de FNV en tot voor kort hoofd beleid bij APG. Nijman is nu nog hoogleraar Econometrie van de financiële markten aan Tilburg University en onderzoeksdirecteur bij Netspar.

In de podcast gaan Nijman en Gortzak in op de rol die de wetenschap speelt in het pensioendebat. Daarnaast bespreken zij de rol die de wetenschap heeft gespeeld in de aanloop naar de huidige pensioenhervormingen. Gespreksleider is Saskia ter Ellen, directeur kennisdeling bij Netspar.

Verder lezen

• De NWO-Spinozapremie, de onderscheiding die Lans Bovenberg in 2003 ontving en de aanleiding was om samen met Theo Nijman Netspar op te richten
• Rapport van de Commissie Frijns (2010): Pensioen: “Onzekere zekerheid”
• Rapport van de Commissie Goudswaard (2010): Een sterke tweede pijler. Naar een toekomstbestendig stelsel van aanvullende pensioenen

Deze podcast is een vraaggesprek met Yves Stevens, professor sociaal recht aan de Universiteit van Leuven en lid van de Scientific Council van Netspar. Hij was spreker op het Pensioen & Wetenschap Jaarcongres 2023 van Netspar. Daar besprak hij het buitenlandse perspectief op de Wet toekomst pensioenen (Wtp) en welke verschuivingen de wet teweegbrengt in de Nederlandse pensioenidentiteit. Later werkte hij dit uit in een paper voor Netspar. In deze podcast gaat hij dieper in op de boodschap in zijn keynote en paper.

Deze Netspar podcast is een vraaggesprek tussen Eline ten Bosch, onderzoeker bij Netspar en Erasmus Universiteit, en Sheila Reneerkens, communicatieadviseur bij Netspar. Eline vertelt over het onderzoek en de publicatie van haar paper over SDG’s en staatobligaties. Het paper schreef ze samen met Mathijs van Dijk en Dirk Schoenmaker, beiden van Erasmus Universiteit. Het paper is in het Engels en speciaal voor het Nederlandse publiek licht zij het paper toe in deze podcast.

Deze Netspar podcast is een weergave van de speech van Lans Bovenberg gehouden op het Netspar symposium van 10 maart ter ere van zijn afscheid. Als één van de oprichters van Netspar heeft Lans Bovenberg een grote rol gespeeld in de discussie rondom de hervorming van het Nederlandse pensioenstelsel.

Deze Netspar podcast gaat over de Wet toekomst pensioenen. In februari 2023 waren twee deskundigenbijeenkomsten in de Eerste Kamer over het wetsvoorstel. Lans Bovenberg, Theo Nijman en Marike Knoef waren als deskundige uitgenodigd om hun visie te geven. Sheila Reneerkens, communicatieadviseur van Netspar, stelde dit drietal enkele vragen naar aanleiding van hun optreden in de Eerste Kamer.

Gespreksleider Marike Knoef praat met Cristel van de Ven, voorzitter vereniging zelfstandigen Nederland en netwerk zelfstandig ondernemers, lid van de SER, zelf ook zelfstandige ondernemer van Factor Vijf organisatieontwikkeling, Erik Lutjens, hoogleraar pensioenrecht  aan de VU en pensioenrechtadvocaat en Casper van Ewijk, emeritus hoogleraar en onderzoeker bij Netspar.

Gespreksleider Anneke van der Giezen praat met Daniël van Vuuren, hoogleraar Sociale Zekerheid en Economie aan Tilburg University en onderzoeker bij Netspar en Gijs Roelofs, hoofd Ziekte & Arbeidsongeschiktheid bij het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

Deze aflevering gaat over de relatie tussen de WIA en arbeidsparticipatie. Gespreksleider Anneke van der Giezen praat hierover met Arthur van Soest, hoogleraar Econometrie aan Tilburg University en onderzoeker bij Netspar en Michiel van den Hauten, directeur Strategie, Beleid en Kenniscentrum bij UWV.

In welke mate biedt de WIA inkomensbescherming aan kwetsbare groepen? Gespreksleider Anneke van der Giezen praat hierover met: Amma Asante: voormalig Voorzitter Landelijke Clientenraad Sociale Zekerheid en Jan-Maarten van Sonsbeek: programmaleider bij het CPB en onderzoeker bij Netspar